Wat is nieuw?
Land
België
България Паладий
Česko Palladium
Κύπρος Παλλάδιο
Danmark Palladium
Deutschland Palladium
Eesti Pallaadium
Ελλάδα Παλλάδιο
English Palladium
España Paladio
Suomi Palladium
France Palladium
Hrvatska Paladij
Magyarország Palládium
Ireland Palladium
Italia Palladio
Lietuva Paladis
Luxembourg Palladium
Latvija Pallādijs
Malta Palladju
Nederland Palladium
Polska Pallad
Portugal Paládio
România Paladiu
Slovensko Paládium
Slovenija Paladij
Sverige Palladium
United Kingdom Palladium
De metalen

Palladium

Ook bekend als: Pd, Palladio

Palladium (Pd, atoomnummer 46) is een zilverwit edelmetaal uit de platinagroep dat vooral gebruikt wordt als katalysator in autouitlaten en in de elektronica-industrie.

Bevalt wat u hier ziet en leest?

We leggen ons hart en ziel in het snel, proper en gratis houden van preciousmetalprices.com — geen betaalmuren, geen rommel, enkel betrouwbare feiten en livekoersen. Als het je van pas komt, is de fijnste manier om merci te zeggen het gewoon door te vertellen. Elke keer dat je het deelt, laat je een medebelegger ons ontdekken en houd je het project mee in leven. 💛

Palladium — gratis livekoers-beeld om te delen van preciousmetalprices.com
Thema

De ontdekking van palladium valt in 1803 op naam van William Hyde Wollaston, een Engelse scheikundige die het element vernoemde naar Pallas, een asteroïde die kort daarvoor was waargenomen. Palladium hoort bij de platinagroepmetalen. Het is zachter en lichter dan zijn verwant platina, maar speelt in een reeks industriële toepassingen een grotere rol. De actuele palladiumprijs volgt u in realtime.

Chemie en fysische eigenschappen

Eén eigenschap tilt palladium boven vrijwel alle andere metalen uit: bij kamertemperatuur kan het tot 900 maal zijn eigen volume aan waterstof opslaan en er weer los van laten. Die grote doorlaatbaarheid voor waterstof maakt het metaal waardevol in waterstofonderzoek en in membraanreactoren.

Chemisch is palladium wat reactiever dan de andere leden van de platinagroep. Het lost op in heet, geconcentreerd zwavelzuur en in koningswater, terwijl het bij gewone temperaturen bestand blijft tegen lucht en water. Fijn poeder kan oppervlakkig aanlopen; bij massief metaal is dat verschijnsel te verwaarlozen.

Eigenschap Palladium (Pd) Platina (Pt) Rhodium (Rh)
Dichtheid (g/cm³) 12,02 21,45 12,41
Smeltpunt (°C) 1.554 1.768 1.964
Mohshardheid 4,75 4,3 6,0
Elektrische geleidbaarheid (MS/m) 9,5 9,4 23,3

Kerntoepassing: de autokatalysator

Verreweg het grootste deel van de vraag — zo'n 80 tot 85 % — komt van driewegkatalysatoren in benzinevoertuigen. Samen met rhodium breekt palladium de schadelijke uitlaatgassen af: koolmonoxide (CO), stikstofoxiden (NOₓ) en onverbrande koolwaterstoffen worden omgezet in kooldioxide, stikstof en water.

2 CO + O₂  →  2 CO₂
2 NOₓ  →  N₂ + x O₂
CₙHₘ + O₂  →  CO₂ + H₂O

Palladium werkt vooral goed bij lage uitlaattemperaturen, meteen na de koude start van de motor. Daarom heeft het platina in de benzinekatalysator grotendeels verdrongen — bij dieselmotoren blijft platina daarentegen de eerste keuze. Steeds strengere emissienormen (Euro 6, China 6, EPA Tier 3) hebben de hoeveelheid palladium per voertuig jaar na jaar opgedreven en waren mede de oorzaak van de prijsexplosie die palladium tussen 2016 en 2022 tijdelijk boven de goudprijs bracht.

Andere industriële inzet

  • Elektronica: meerlaags keramische condensatoren (MLCC) in smartphones, laptops en boordelektronica gebruiken binnenelektroden van palladium-zilver.
  • Chemie: palladiumkatalysatoren zoals Pd/C en Pd(PPh₃)₄ zijn onmisbaar in de organische synthese, onder meer bij Suzuki- en Heck-koppelingen.
  • Tandheelkunde: palladiumhoudende dentaallegeringen waren vroeger gangbaar, maar leggen het steeds vaker af tegen keramiek.
  • Sieraden: palladium-witgoud (vanaf 500 ‰ Pd) heeft sinds de jaren 2000 het meer allergene nikkel-witgoud grotendeels vervangen.
  • Waterstoftechnologie: membranen voor de zuivering van waterstof en onderzoek naar vastestof-opslag.

Aanbod en marktstructuur

Palladium komt zelden op zichzelf uit de grond: het is doorgaans een bijproduct van de nikkel- en platinawinning. Rusland (vooral via Norilsk Nickel) en Zuid-Afrika leveren samen ruim 75 % van de wereldproductie, wat de markt gevoelig maakt voor politieke en operationele schokken. Recycling uit afgedankte katalysatoren vult het aanbod flink aan — secundair palladium dekt zo'n 25 à 30 % van de vraag — en de terugwinning uit e-afval via urban mining wordt almaar belangrijker.

Palladium als belegging

Wie fysiek in palladium wil beleggen, koopt baren of munten. Bekende stukken zijn de Canadese Maple Leaf (1 oz, .9995) en de Russische ballerina-palladiumroebel. De palladiumprijs noteert in Amerikaanse dollar per troy ounce op de NYMEX/COMEX en op de OTC-markten, volgens het spotmarkt-principe; de LBMA publiceert dagelijkse referentiekoersen.

Fiscaal is het beeld in België als volgt. Fysiek palladium — baren én munten — deelt niet in de btw-vrijstelling voor beleggingsgoud en draagt dus het standaard btw-tarief van 21 % (artikel 1, eerste lid, K.B. nr. 20 van 20 juli 1970; artikel 37 WBTW zelf noemt geen percentage). Voor de winst bij verkoop geldt: blijft u binnen normale verrichtingen van het beheer van een privévermogen, dan is er geen belastbaar feit in de personenbelasting. Spreek dus niet van een vrijstelling — palladium staat nergens in artikel 92, § 1 WIB92, zodat er geen belastinggrond bestaat. Gaat het om speculatie of abnormaal beheer, dan belast artikel 90, eerste lid, 1° WIB92 de meerwaarde als divers inkomen aan 33 %, verhoogd met de gemeentelijke opcentiemen. Onder een bruto-opbrengst van 972 euro uit roerende voorwerpen gelden normale verrichtingen sinds de wet van 15 juli 2026 onweerlegbaar (vanaf aanslagjaar 2027). De belasting op meerwaarden op financiële activa van 10 %, die sinds 1 januari 2026 uitwerking heeft, raakt enkel fysiek beleggingsgoud. Dit is geen belasting- of beleggingsadvies; raadpleeg bij twijfel de FOD Financiën of een adviseur.

Smeltwaarde en omrekenen

De materiaalwaarde van palladiumlegeringen (sieraden, tandtechnisch werk) berekent u met de smeltwaardecalculator. Voor het omrekenen tussen gram, troy ounce, pennyweight en andere eenheden gebruikt u de eenheden-omrekenaar.

In het kort

Palladium is het belangrijkste industriemetaal van de platinagroep. Zijn vraag hangt sterk samen met de auto-industrie en de emissiewetgeving, terwijl het aanbod uit slechts een handvol landen komt — een moeilijk vervangbare, structureel krappe combinatie.

Bron: FOD Financiën (financien.belgium.be), LBMA (lbma.org.uk).

Terug naar het lexicon Laatst bijgewerkt: 2 augustus 2026

Cookiebanner? Nee!

Geen tracking, geen advertenties, geen surveillance. Beloofd. → Privacybelofte ←

Fout melden

Help ons de site te verbeteren