Tafelhandel
Ook bekend als: contanthandel, over-de-toonbank-aankoop, anonieme edelmetaalaankoop
Tafelhandel is de anonieme aan- of verkoop van edelmetalen tegen contante betaling aan de balie („over de toonbank"), zonder dat de identiteit van de koper wordt vastgelegd. In België beperken de antiwitwaswet en strikte cashlimieten die anonimiteit sterk.
Bevalt wat u hier ziet en leest?
We leggen ons hart en ziel in het snel, proper en gratis houden van preciousmetalprices.com — geen betaalmuren, geen rommel, enkel betrouwbare feiten en livekoersen. Als het je van pas komt, is de fijnste manier om merci te zeggen het gewoon door te vertellen. Elke keer dat je het deelt, laat je een medebelegger ons ontdekken en houd je het project mee in leven. 💛
Bevalt wat u hier ziet en leest?
We leggen ons hart en ziel in het snel, proper en gratis houden van preciousmetalprices.com — geen betaalmuren, geen rommel, enkel betrouwbare feiten en livekoersen. Als het je van pas komt, is de fijnste manier om merci te zeggen het gewoon door te vertellen. Elke keer dat je het deelt, laat je een medebelegger ons ontdekken en houd je het project mee in leven. 💛
Met tafelhandel bedoelt men de anonieme aan- of verkoop van edelmetaal (goud, zilver, platina, palladium) tegen contant geld, waarbij de handelaar de identiteit van de klant niet noteert. De term verwijst naar het feit dat de transactie letterlijk „over de toonbank" – aan de balie – plaatsvindt. Jarenlang was dit voor beleggers de discreetste manier om fysiek edelmetaal te kopen. In België is de volledige anonimiteit intussen sterk ingeperkt door de antiwitwaswetgeving en door bijzonder strikte cashlimieten.
Juridische grondslag: cashlimieten en identificatieplicht
De kern zit in de antiwitwaswet van 18 september 2017, meer bepaald in artikel 67. Die bepaling legt grenzen op aan contante betalingen en verplicht handelaren in edele metalen tot een legitimatiecontrole van hun klant. Voor edelmetaal gelden bovendien strengere regels dan de algemene contantgrens.
| Situatie | Contantgrens / verplichting | Grondslag |
|---|---|---|
| Algemene betaling handelaar ↔ consument | max. € 3.000 contant | Wet 18.09.2017, art. 67 |
| Professional koopt edele/oude metalen van consument | max. € 500 contant + identificatie verkoper | Wet 18.09.2017, art. 67 |
| Tussen professionals (edele/oude metalen) | contant volledig verboden | Wet 18.09.2017, art. 67 |
| Ongebruikelijke transactie | meldplicht ongeacht bedrag | CFI-CTIF |
Belangrijk: koopt een professionele opkoper edele of oude metalen aan van een particulier, dan mag hij daarvoor hooguit € 500 contant uitbetalen en moet hij de verkoper identificeren. Tussen handelaren onderling is contante betaling voor edele metalen zelfs helemaal verboden. Een echt anonieme tafelhandel is voor edelmetaal in België dus grotendeels verleden tijd. Wie de limieten overtreedt, riskeert een boete van € 250 tot € 225.000, met een maximum van 10 % van het contant betaalde bedrag.
Bij de identificatie legt de handelaar doorgaans de volgende gegevens vast:
- Volledige naam
- Geboortedatum en geboorteplaats
- Woonadres
- Aard en nummer van het identiteitsbewijs (identiteitskaart of paspoort)
Handelaren in edele metalen zijn daarnaast meldingsplichtig bij de Cel voor Financiële Informatieverwerking (CFI-CTIF): ongebruikelijke of verdachte transacties moeten zij, ongeacht het bedrag, doorgeven.
Fiscale dimensie
De tafelhandel heeft ook een fiscale kant. Verkoopt u als particulier fysiek edelmetaal binnen het normaal beheer van uw privévermogen (artikel 90 WIB92), dan is de meerwaarde in beginsel vrijgesteld van personenbelasting. Bij speculatief of abnormaal beheer wordt de winst daarentegen als divers inkomen belast aan 33 %.
Nieuw is dat België vanaf 1 januari 2026 een meerwaardebelasting (solidariteitsbijdrage) van 10 % heft op gerealiseerde meerwaarden op financiële activa, en fysiek beleggingsgoud valt daar uitdrukkelijk onder. Er geldt wel een jaarlijkse vrijstelling van € 10.000; alleen het meerdere is belast. Als referentiepunt geldt de waarde op 31 december 2025, zodat de aangroei van vóór 2026 buiten schot blijft. Fysiek zilver, platina en palladium vallen (voorlopig) níét onder deze heffing. Voor fysiek goud geeft u de meerwaarde bovendien zélf aan via uw belastingaangifte – er is geen bronheffing door een tussenpersoon.
Anonimiteit bij de oorspronkelijke aankoop maakt het weliswaar lastiger om aankoopmoment en -prijs aan te tonen, maar ontslaat u niet van die aangifteplicht. Bewaar daarom uw aankoopbewijzen; ze bepalen mee welke meerwaarde belastbaar is.
Let op: dit artikel is geen belastingadvies. Neem bij fiscale vragen over edelmetaal contact op met een boekhouder of belastingconsulent.
(Dit is Belgische fiscaliteit en wijkt af van bijvoorbeeld Nederland, waar edelmetaal in box 3 wordt belast.)
Zo verloopt het vandaag in de praktijk
Bij een betrouwbare handelaar ziet een edelmetaaltransactie er in België doorgaans zo uit:
- Kleine contante bedragen: binnen de cashlimieten kan contant betalen zonder verdere formaliteiten (tafelhandel in de klassieke zin).
- Aankoop van een consument boven € 500: geen contante afhandeling meer; betaling via overschrijving en identificatie van de verkoper.
- Bij verdenking van witwassen: meldplicht bij CFI-CTIF, ongeacht het bedrag.
Kopers die transacties bewust opdelen om onder een grens te blijven („smurfing" of structuring), omzeilen de zorgplicht van de handelaar en kunnen zich, afhankelijk van de omstandigheden, aan witwassen schuldig maken wanneer de gebruikte middelen uit een misdrijf voortkomen.
Tafelhandel versus online-aankoop
| Kenmerk | Tafelhandel (winkel) | Online-aankoop |
|---|---|---|
| Anonimiteit | Enkel binnen de cashlimieten | Geen (bankrekening) |
| Directe overdracht | Ja | Nee (verzending) |
| Prijstransparantie | Onderhandelbaar | Meestal vaste lijstprijs |
| Documentatie | Kassabon aanbevolen | Automatische factuur |
De actueel haalbare inkoopprijs bepaalt u vooraf met onze calculator – zo start u goed voorbereid elk verkoopgesprek.
Kort samengevat
In België laat de tafelhandel anonieme contante betalingen bij edelmetaal alleen nog toe binnen strikte cashlimieten: hooguit € 500 wanneer een professional aankoopt van een consument, en helemaal geen contant geld tussen professionals onderling. Wie fysiek beleggingsgoud of zilver koopt of verkoopt, bewaart best alle bewijzen – om het aankoop- en verkoopmoment aan te tonen en, sinds 2026, de meerwaarde op fysiek goud correct aan te geven.
Bronnen: ejustice (Wet 18.09.2017), CFI-CTIF (ctif-cfi.be), FOD Financiën (financien.belgium.be).