Per: 2026-08-22
Elke balk toont de individuele waarde van een indicator (0–100). Het percentage rechts geeft het gewicht in het totaalscore aan.
Rode waarden signaleren angst, groene waarden signaleren hebzucht. De totaalscore is het gewogen gemiddelde van alle indicatoren.
De grafiek toont de Fear & Greed Index in de loop van de tijd. De gekleurde zones markeren de sentimentgebieden: Rood = Angst, Geel = Neutraal, Groen = Hebzucht.
Navigatie: Selecteer de tijdsperiode via de knoppen (1M tot Max). Beweeg de muis over de grafiek om de score op een specifieke dag te zien.
Zes dagelijks bijgewerkte marktsignalen vormen gewogen het cijfer tussen 0 en 100. Platina hangt sterk vast aan de productiecijfers van de auto-industrie en aan de aanvoer uit Zuid-Afrika, waardoor de stemming soms van de ene dag op de andere kan omslaan.
Databronnen: dagelijkse slotkoersen, spotprijzen, EUR/USD-wisselkoersen. Dagelijks bijgewerkt op handelsdagen. Deze index dient uitsluitend ter informatie en vormt geen beleggingsadvies.
Bevalt wat u hier ziet en leest?
We leggen ons hart en ziel in het snel, proper en gratis houden van preciousmetalprices.com — geen betaalmuren, geen rommel, enkel betrouwbare feiten en livekoersen. Als het je van pas komt, is de fijnste manier om merci te zeggen het gewoon door te vertellen. Elke keer dat je het deelt, laat je een medebelegger ons ontdekken en houd je het project mee in leven. 💛
Bevalt wat u hier ziet en leest?
We leggen ons hart en ziel in het snel, proper en gratis houden van preciousmetalprices.com — geen betaalmuren, geen rommel, enkel betrouwbare feiten en livekoersen. Als het je van pas komt, is de fijnste manier om merci te zeggen het gewoon door te vertellen. Elke keer dat je het deelt, laat je een medebelegger ons ontdekken en houd je het project mee in leven. 💛
Hoe de Index Wordt Berekend
Zes marktsignalen leveren dagelijks één score op. Ze worden alle op het gemeenschappelijke bereik 0–100 gezet en daarna gewogen opgeteld; de weging is afgestemd op de eigen dynamiek van de platinamarkt.
Berekeningsformule
Score = ∑ (Indicatori × Gewichti)
Elke Indicatori ligt tussen 0 en 100, en de som van alle gewichten is gelijk aan 1,0.
De 6 Indicatoren en Hun Gewichten
Momentum
25 %Vergelijkt de actuele prijs met het 50-daags voortschrijdend gemiddelde (SMA50). Als de prijs aanzienlijk boven het gemiddelde ligt, overheerst hebzucht. Als hij eronder ligt, heerst angst. Een afstand van meer dan 10% van de SMA50 duidt op een overdrijving.
Volatiliteit
25 %Vergelijkt kortetermijnvolatiliteit (10 dagen) met langetermijnvolatiliteit (60 dagen). Een sterke toename van kortetermijnvolatiliteit signaleert nervositeit en angst. Stabiele volatiliteit duidt op kalmte.
Ratiosignaal
15 %Analyseert de goud/zilverratio en andere metaalratio's. Een stijgende ratio (goud wint ten opzichte van zilver) signaleert een vlucht naar veiligheid = angst. Een dalende ratio toont risicobereidheid = hebzucht.
Versnelling
15 %Meet of de huidige prijstrend versnelt of vertraagt. Toenemende opwaartse versnelling signaleert hebzucht — steeds meer kopers stappen in. Een vertraging kan wijzen op een naderende trendkeer.
ATH-afstand
10 %Meet de afstand tot het all-time high. Hoe dichter de prijs bij het ATH ligt, hoe meer het sentiment naar hebzucht neigt. Een afstand van meer dan 20% duidt op berusting en angst.
USD-kracht
10 %Volgt de EUR/USD-trend over 20 handelsdagen. Een verzwakkende dollar is positief voor edelmetalen (hebzucht). Een sterkende dollar drukt prijzen omlaag (angst).
Let op: Voor koper wordt het ratiosignaal weggelaten (gewicht 0%) omdat er geen zinvolle referentieratio bestaat. De overige indicatoren worden dienovereenkomstig zwaarder gewogen.
Wat de Waarden Betekenen
Bij platina blijft de index vaak lang in dezelfde zone hangen om er dan plots uit te schieten. De aanleiding ligt meestal bij een omslag in de autoproductie of bij een hapering in de Zuid-Afrikaanse aanvoer.
Extreme angst
De bodem valt uit de platinamarkt: instortende autoproductie, wegvallende juwelenvraag of een liquiditeitsschok zetten massale verkopen in gang. Doordat platina veel minder als vluchthaven wordt gezien, verliest het in een crisis vaak meer dan goud.
Angst
Onzekerheid bij platina, meestal na slecht nieuws uit de auto-industrie of na productieproblemen in Zuid-Afrika. Het lage niveau ten opzichte van goud trekt intussen wel de eerste langetermijnkopers aan.
Neutraal
Platina beweegt zijwaarts. De autoproductie draait gestaag door, maar zonder impuls uit de juwelen- of beleggingshoek ontbreekt de richting. Vaak is dit de fase waarin posities worden herschikt voor de volgende cyclus.
Hebzucht
Het optimisme keert terug, gevoed door hogere autoproductie, speculatie rond waterstof of juwelenvraag uit China. De historisch lage verhouding tot goud voedt de gedachte dat platina een inhaalbeweging tegoed heeft.
Extreme hebzucht
Euforie rond platina is zeldzaam, maar dan wel hevig. Meestal komt ze voort uit aanvoerproblemen in Zuid-Afrika in combinatie met stevige industriële vraag. Dat platina in zulke periodes tot "het nieuwe goud" wordt uitgeroepen, is op zich al een klassiek signaal van overdrijving.
Historische Patronen
De stemmingsgeschiedenis van platina wordt beheerst door structurele breuken: het dieselschandaal, de doorbraak van de elektrische wagen en de aanvoerschokken uit Zuid-Afrika hebben de markt grondig hertekend.
Structurele breuk en somberheid
Na het dieselschandaal bij VW in 2015 volgde een jarenlange somberheid: de koers zakte van boven $1.100 naar onder $600 en de index bleef maandenlang in de angstzone hangen. Niet door een acute crisis, wel omdat de markt fundamenteel twijfelde aan de toekomst van de dieselkatalysator. Nog in maart 2020 stond platina op het laagste peil in achttien jaar, onder $600.
Inhaalbewegingen en waterstofspeculatie
Uiterste hebzucht is bij platina zeldzaam en daarom des te feller. In 2021 ging de koers in enkele maanden van $1.000 naar boven $1.300, gedreven door waterstofspeculatie — brandstofcellen vragen platina — en zorgen over de Zuid-Afrikaanse aanvoer; de index tikte even boven 85 aan. Zulke bewegingen bleken historisch kortstondig, omdat de werkelijke vraag het tempo niet kon volgen.
Platina en palladium als spiegelbeeld
Bijzonder veelzeggend wordt het wanneer platina in de angstzone zit terwijl palladium hebzucht toont: dan gaat het over de verhouding tussen benzine- en dieselmotor. Andersom wijst een sterkere platinascore op voortschrijdende vervanging, waarbij autobouwers in benzinekatalysatoren van palladium naar platina overstappen.
Conclusie: Platina zit in een overgangsfase: de dieselwereld verdwijnt, de waterstofwereld moet nog vorm krijgen. Juist daarom zijn stemmingssignalen hier zo waardevol — de markt slingert heen en weer tussen vrees om het oude en hoop op het nieuwe.
Contrarisch Beleggen
Voor de tegendraadse belegger is platina een bijzonder geval: het metaal noteert al jaren onder zijn historische verhouding tot goud, wat op lange termijn kansen kan opleveren.
Kopen Tijdens Angstfasen
Een platina-index onder 20 valt doorgaans samen met een zwakke autoconjunctuur en een sterk goud. De verhouding goud-platina loopt dan vaak boven 2,0 op, een uitzonderlijke stand die in het verleden op inhaalpotentieel wees. Reken wel op maanden geduld: platina profiteert veel minder van crisisaankopen dan goud.
Voorzichtigheid Tijdens Hebzuchtfasen
Hebzuchtfasen bij platina zijn zeldzaam en hangen meestal aan één concrete aanleiding: een aanvoerschok uit Zuid-Afrika, nieuws over waterstof of een speculatieve inhaalweddenschap. Klimt de index boven 80 terwijl de klim vooral op een verhaal drijft en niet op harde vraagcijfers, dan is extra waakzaamheid geboden.
Conclusie: Platina vraagt een langere horizon dan goud of zilver. Het tegendraadse signaal werkt wel degelijk, maar u moet het uitzitten: structurele omwentelingen zoals de elektrische wagen en waterstof bewegen de markt trager dan een stemmingsomslag.
Beperkingen & Valkuilen
Platina staat tussen de oude dieselwereld en de nieuwe waterstofwereld in, en dat legt de index specifieke beperkingen op:
- ◆ Een dunne markt — De jaarlijkse platinamarkt is een fractie van die van goud of zilver. Zelfs een middelgrote positie van één instelling verzet de koers merkbaar, en zulke kortstondige verstoringen ziet de index niet als zodanig.
- ◆ Structurele omslag overstemt de cyclus — Doordat de dieselvraag structureel wegviel, ligt het "normale" prijsniveau lager dan vroeger. Vergelijkingen met de stemmingsgegevens van vóór 2015 zijn daardoor maar beperkt bruikbaar.
- ◆ Het Zuid-Afrikaanse risico — Ruim zeventig procent van de productie komt uit Zuid-Afrika. Stroomonderbrekingen, stakingen of politieke onrust kunnen de koers van de ene dag op de andere omgooien; de index volgt zulke schokken met vertraging.
- ◆ Dynamiek van de vervanging — Nu platina steeds vaker palladium vervangt in benzinekatalysatoren, ontstaat er nieuwe vraag die in de technische signalen nog niet volledig is verwerkt.
Conclusie: Lees de platina-index altijd tegen de achtergrond van de structurele omslag. De tegendraadse interpretatie werkt, maar ze vraagt aanvulling met een grondige analyse van de automarkt en van de aanvoer.
Veelgestelde Vragen Over de Fear & Greed Index
Hoe vaak wordt de Platinum Fear & Greed Index berekend?
Eén keer per handelsdag, op basis van slotkoersen en spotgegevens. Omdat platina minder liquide is dan goud, kan één enkele handelsdag de index verder verzetten.
Waarom ligt de platina-index vaak lager dan die van goud?
Sinds het dieselschandaal van 2015 verliest platina structureel terrein op goud. Die zwakkere langetermijndynamiek drukt de momentum- en recordindicatoren permanent, waardoor een stand van 50 hier al op relatieve kracht kan wijzen.
Welke invloed heeft de elektrische wagen?
Een elektrische wagen heeft geen uitlaatkatalysator en dus geen platina nodig; elke versnelling in die omschakeling drukt de index via verzwakte vraagverwachtingen. Daartegenover staat dat waterstofbrandstofcellen juist veel platina vragen — die tegenbeweging zit nog niet in de koersen verwerkt.
Kan ik de index gebruiken om tussen goud en platina te schuiven?
Ja, in combinatie met de verhouding goud-platina. Staat de platina-index op uiterste angst terwijl die verhouding boven 2,0 ligt, dan wijst dat op een historische onderwaardering. Reken voor zo'n herschikking wel op een horizon van één tot drie jaar.
Wat doen de Zuid-Afrikaanse stroomonderbrekingen met de index?
Loadshedding remt de productie af en kan de koers op korte termijn optrekken, waardoor de index richting hebzucht schuift. Dat effect is meestal van korte duur, omdat het van de aanbodzijde komt en niet van de vraagzijde. Een blijvende ommekeer vergt aantrekkende vraag.
Is platina tegendraads interessanter dan goud?
In theorie zit er meer potentieel in, want de onderwaardering ten opzichte van goud is groter. De uitvoering is alleen lastiger: minder liquiditeit, minder beschikbare beleggingsproducten en een vraagperspectief dat structureel onzeker blijft. Voor wie geduld heeft en ver vooruitkijkt, kan platina niettemin aantrekkelijker uitpakken.