Medailles
Ook: Gedenkmedaille, Slagplaquette
Medailles zijn geslagen of gegoten metalen schijven zonder status van wettig betaalmiddel, die als herinnerings-, onderscheidings- of verzamelstukken uit edelmetalen worden vervaardigd.
Medailles uit edelmetaal behoren tot de oudste vormen van waardevoorwerpen en onderscheidingen die er zijn. Anders dan bullionmunten of circulatiemunten bezitten zij geen status van wettig betaalmiddel en geen opgeslagen nominale waarde – hun waarde volgt uitsluitend uit het fijngehalte van het gebruikte metaal, de ambachtelijke inspanning en de zeldzaamheidswaarde als verzamelstuk.
Vervaardiging en fijngehalten
Edelmetalen medailles worden overwegend uit fijngoud (999/1000) of fijnzilver (999/1000) geslagen; daarnaast zijn zilverlegeringen met 925/1000 (sterlingzilver) en vergulde uitvoeringen verbreid. Gerenommeerde producenten zoals staatsmunten, particuliere scheidingsinstellingen of numismatische uitgeverijen slaan medailles in vaste coupures:
| Gewicht | Metaal | Fijngehalte |
|---|---|---|
| 1 oz (31,1 g) | Goud / zilver | 999/1000 |
| 20 g | Goud / zilver | 999/1000 |
| 50 g | Zilver | 999/1000 of 925/1000 |
| 100 g | Zilver | 999/1000 |
De smeltwaarde van een medaille laat zich op elk moment berekenen aan de hand van ruwgewicht, fijngehalte en de actuele goudprijs respectievelijk zilverprijs.
Verschil met de munt
Het doorslaggevende juridische verschil ligt in de muntwetgeving: munten krijgen een door de staat gegarandeerde nominale waarde (bijv. 100 euro) en zijn wettig betaalmiddel. Medailles daarentegen zijn particuliere slagen of statelijke gedenkobjecten zonder koersstatus. Dat heeft fiscale gevolgen: goudmunten met een wettelijke nominale waarde zijn in de EU als beleggingsgoud vrijgesteld van btw. Goudmedailles bezitten geen nominale waarde en gelden daarom niet als munten in de zin van de btw-richtlijn 2006/112/EG – zij kunnen echter als gouden plaatje of baar van btw zijn vrijgesteld indien het fijngehalte minstens 995/1000 bedraagt. Bij lagere fijngehalten (bijv. 925/1000) is het volle btw-tarief van 21% verschuldigd. Voor zilvermedailles geldt altijd het volle btw-tarief van 21%. (Geen belasting- of juridisch advies – raadpleeg in voorkomend geval een deskundige.)
Waardering en inkoop
Bij inkoop maken handelaren onderscheid tussen de pure metaalwaarde en een mogelijke numismatische toeslag voor zeldzame of gewilde oplagen. Massaoplagen zonder bijzondere verzamelwaarde worden meestal tegen de smeltwaarde of net daarboven ingekocht. Het agio (premie) bij aankoop kan naargelang producent, oplage en verpakkingskwaliteit aanzienlijk variëren.
Kort samengevat
Medailles uit edelmetaal verbinden materiële substantiewaarde met kunstzinnige of historische verzamelwaarde – hun prijs richt zich primair naar de actuele metaalkoers, die u op elk moment kunt bepalen met de smeltwaardecalculator.