Palladiumprijs Vandaag met Grafieken & Calculators
Palladium heeft zich ontwikkeld van een nichemetaal tot een van de duurste edelmetalen ter wereld — aangedreven door de enorme vraag uit de auto-industrie naar benzinekatalysatoren. Meer dan 80% van de wereldproductie is afkomstig uit Rusland en Zuid-Afrika, waardoor de palladiumprijs bijzonder gevoelig is voor geopolitieke risico's en bevoorradingsverstoringen. Op deze pagina vindt u de actuele prijs in euro's en US dollars met live updates. De interactieve grafiek toont de prijsontwikkeling over alle tijdframes, aangevuld door de prestatietabel en seizoensanalyse. In de gids hieronder onderzoeken we de nauwe band tussen palladium en de auto-industrie, het groeiende bevoorradingstekort, substitutie door platina en de verschillende manieren om in palladium te beleggen.
Hier ziet u de actuele Palladium prijs per troy ounce (31,1 g) in uw geselecteerde valuta, inclusief dagelijkse verandering in procenten en absoluut.
Daaronder vindt u de actuele wisselkoers en de prijs in de tweede valuta. Onderaan staan de prijzen per gram, troy ounce en kilogram.
Tip: Wanneer de markt open is, wordt de prijs automatisch elke minuut bijgewerkt.
Palladium prijsdetails →
Bron: Spot
Zoek de Palladium prijs op voor elke datum in het verleden. U ziet de open-, hoog-, laag- en slotprijzen, evenals de prijs per gram en kilogram.
Tip: Selecteer een datum en een bron (LBMA Fix = officiële dagfixing, Spot = marktprijs). Als er op uw geselecteerde dag geen handel was, wordt de dichtstbijzijnde beschikbare koers getoond.
| 29/05/2026 | EUR | USD |
|---|---|---|
| Open | 1.173,99 € | 1.367,94 $ |
| Hoog | 1.191,24 € | 1.390,94 $ |
| Laag | 1.156,40 € | 1.348,83 $ |
| Slot | 1.165,12 € | 1.358,61 $ |
Bron: Spot
De grafiek toont de prijsontwikkeling van de Palladium prijs over de geselecteerde periode. Beweeg uw muis over de grafiek om de exacte prijs op een specifieke dag te zien.
Selecteer de tijdperiode bovenaan (Vandaag tot Max). U kunt met uw muis in een gebied inzoomen. De statistiekkaarten hieronder tonen hoog, laag en verandering voor de geselecteerde periode.
Tip: In de periode "Vandaag" kunt u intraday-gegevens met minutenresolutie bekijken.
(31.05.26)
(30.05.26)
(31.05.26)
(31.05.26)
(07.03.22)
Hier ziet u de actuele palladium prijs omgerekend naar verschillende gewichtseenheden: gram, troy ounce (31,1 g) en kilogram.
De tweede rij toont de prijs in de andere valuta ter vergelijking.
Tip: Een troy ounce is de internationale handelseenheid voor edelmetalen en is gelijk aan 31,1035 gram.
1 troy ounce = 31,1035 gram
Deze tabel toont de huidige prijs per gram voor verschillende Palladium legeringen. Het gehalte geeft aan hoeveel zuiver Palladium er in 1000 delen zit.
Voorbeeld: : 750/1000 betekent 75% zuiver Palladium (voor goud is dit gelijk aan 18 karaat). De prijs per gram wordt berekend op basis van het gehalte.
| Gehalte | Karaat | Prijs / gram |
|---|---|---|
| 500/1000 | — | 18,73 € |
| 950/1000 | — | 35,59 € |
| 999/1000 | Fine Palladium | 37,42 € |
| 999.5/1000 | Fine Palladium | 37,46 € |
De prestatietabel toont hoe de Palladium prijs zich over verschillende perioden heeft ontwikkeld: van vandaag tot 5 jaar.
U ziet de absolute verandering in beide valuta's en de procentuele verandering. Groene waarden duiden op winst, rode waarden op verlies.
Tip: Vergelijk de EUR- en USD-prestatie om de impact van de wisselkoers te herkennen.
| Periode | EUR | % EUR | USD | % USD |
|---|---|---|---|---|
| Vandaag | +0,00 € | +0,00 % | +0,00 $ | +0,00 % |
| 7 dagen | +12,76 € | +1,11 % | +14,87 $ | +1,11 % |
| 30 dagen | -145,52 € | -11,10 % | -169,70 $ | -11,10 % |
| sinds 1 jan. | -291,00 € | -19,98 % | -339,34 $ | -19,98 % |
| 1 jaar | +333,45 € | +40,09 % | +388,84 $ | +40,09 % |
| 5 jaar | -1.264,31 € | -52,04 % | -1.474,34 $ | -52,04 % |
De seizoensgrafiek toont het gemiddelde maandelijkse rendement van de Palladium prijs over de afgelopen 20 jaar.
Groene balken tonen maanden met historisch positieve rendementen, rode balken maanden met negatieve rendementen.
Tip: Seizoenspatronen tonen alleen historische gemiddelden en bieden geen garantie voor de toekomst.
De kalender toont de dagelijkse prijsverandering van de Palladium prijs als heatmap. Elke cel vertegenwoordigt een handelsdag (maandag t/m vrijdag).
Groene cellen = prijsstijging, rode cellen = prijsdaling.
Beweeg over een cel om de exacte prijs en verandering op die dag te zien.
Hier vindt u een snel overzicht van de actuele prijzen van de andere edelmetalen. Het percentage toont de dagelijkse verandering.
Tip: Klik op een metaal om direct naar de detailpagina te gaan.
Gids: Palladiumprijs
Wat is de palladiumprijs?
De palladiumprijs geeft de actuele marktwaarde aan van een troy ounce (31,1035 gram) palladium. Palladium behoort tot de platinumgroepmetalen (PGM's) en werd in 1803 ontdekt door de Engelse scheikundige William Hyde Wollaston in Londen. Hij noemde het element naar de kort daarvoor ontdekte asteroide Pallas. Met een dichtheid van slechts 12,02 g/cm³ is palladium het lichtste van alle platinumgroepmetalen — aanzienlijk lichter dan platinum (21,45 g/cm³) — en heeft het laagste smeltpunt van de groep met 1.554,9 °C.
De referentieprijs is de LBMA Palladium Price, die tweemaal daags wordt vastgesteld door de London Bullion Market Association — om 9:45 uur (AM-fixing) en 14:00 uur (PM-fixing) Londense tijd. Deze fixings worden elektronisch bepaald via een veilingproces en dienen wereldwijd als officiele afwikkelingsbasis voor palladiumcontracten, industriele inkoop en ETF-waarderingen.
Een bijzonder kenmerk van palladium: het wordt vrijwel uitsluitend als bijproduct gewonnen bij de winning van nikkel en platinum. Specifieke palladiummijnen bestaan praktisch niet. Meer dan 80% van de wereldproductie is afkomstig uit de nikkelerts-afzettingen in het Russische Arctisch gebied (Nornickel) en de platinumriffen in Zuid-Afrika. Deze geconcentreerde aanbodstructuur maakt palladium het meest geopolitiek kwetsbare van alle edelmetalen.
Spotprijs en handelsplaatsen
Naast de Londense OTC-markt (Over-the-Counter) wordt palladium verhandeld op verschillende internationale beurzen:
- ◆ NYMEX/COMEX (New York) — Palladiumfutures (contractgrootte: 100 oz), de meest liquide futuresmarkt wereldwijd
- ◆ Londen — OTC-spotmarkt met fysieke levering vanuit LBMA-geaccrediteerde kluizen
- ◆ TOCOM (Tokyo) — Een belangrijke Aziatische handelsplaats, met contracten genoteerd in yen per gram
- ◆ Zurich — Een belangrijk fysiek handelscentrum; Zwitserse raffinaderijen (Valcambi, PAMP) produceren baren en halffabricaten
De spotprijs wordt genoteerd in Amerikaanse dollars per troy ounce en 24 uur per dag verhandeld — van zondagavond (New Yorkse tijd) tot vrijdagavond. Op deze site tonen wij de actuele spotprijs in realtime, omgerekend naar euro's, Zwitserse franken en Britse ponden.
Palladiumprijs in historisch perspectief
Geen enkel edelmetaal heeft in de afgelopen decennia zo'n dramatische prijsgeschiedenis geschreven als palladium. Van nichemetaal tot kortstondig het duurste edelmetaal ter wereld — en weer terug: het prijsverloop van palladium lijkt op een achtbaanrit, voornamelijk gedreven door de automobielindustrie en geopolitieke verstoringen.
Van nichemetaal tot het duurste edelmetaal — en terug
Het palladiumverhaal is uniek onder de edelmetalen. Terwijl goud en zilver al millennia als waardeopslag dienen en platinum werd beschouwd als "het goud van de rijken", was palladium tot in de jaren negentig een nauwelijks opgemerkt industrieel metaal. Alleen de explosieve groei van de vraag naar benzinekatalysatoren in combinatie met een structureel krap aanbod vanuit slechts twee landen (Rusland en Zuid-Afrika) schiep de voorwaarden voor een van de meest spectaculaire grondstofprijsstijgingen in de geschiedenis.
Tussen 2016 en 2022 steeg de palladiumprijs met bijna 600% — een rendement dat nauwelijks een andere grondstof in die periode evenaarde. Maar net zo snel als palladium steeg, verliest het nu aan belang: de elektrificatie van de auto tast fundamenteel het bestaansrecht aan van de belangrijkste vraagfactor.
Historische mijlpalen
De historische prijscalculator voor palladium is gebaseerd op de LBMA Palladium Price, die — net als platinum — tweemaal daags wordt vastgesteld: de AM Fix om 9:45 uur en de PM Fix om 14:00 uur Londense tijd. De elektronische fixing wordt uitgevoerd via de London Metal Exchange (LME) en dient als wereldwijde referentie voor palladiumcontracten en ETF-waarderingen. Vanwege de lagere marktliquiditeit in vergelijking met goud en zilver kunnen de fixings op volatiele dagen aanzienlijk meer afwijken van de intraday-spotprijs.
De centrale historische datum op de palladiummarkt is 7 maart 2022: op die dag bereikte palladium zijn historisch hoogtepunt van $3.440/oz, veroorzaakt door angst voor aanbodsverstoringen uit Rusland na het begin van de oorlog in Oekraine. De prijscalculator maakt de dramatische prijsbeweging traceerbaar — van het niveau voor de oorlog rond $2.400/oz naar de piek in slechts enkele dagen, gevolgd door een even snelle daling. Een andere historisch significante datum is januari 2001, toen palladium voor het eerst de grens van $1.100 overschreed omdat Ford Motor Company in paniek langetermijnleveringscontracten met Rusland afsloot — om later miljarden af te schrijven toen het aanbod normaliseerde.
Voor palladiumbeleggers is de historische prijsvergelijking onmisbaar omdat de extreme prijsschommelingen van dit metaal vrijwel onmogelijk zonder historische referentie in context te plaatsen zijn. Tussen 2016 (ca. $500/oz) en 2022 ($3.440/oz) lag een factor van bijna 7 — en van het hoogtepunt tot het huidige niveau een daling van meer dan 70%. Dergelijke bewegingen zijn ondenkbaar voor goud en maken de datumvergelijking tot een essentieel analytisch instrument. De calculator is ook relevant voor belastingberekeningen: voor fysiek palladium geldt in Nederland de vermogensbelasting in box 3, en de exacte aankoopprijs op de aankoopdatum bepaalt de opgave voor de belastingdienst. De parallelle weergave in USD en EUR is bijzonder verhelderend voor palladium, aangezien de hoge basisvolatiliteit het wisselkoerseffect soms versterkt en soms overschaduwt.
Palladiumprijs per gewicht en eenheid
Vergeleken met goud en zilver is het assortiment fysieke palladiumbeleggingsproducten aanzienlijk beperkter. De meeste dealers voeren slechts een handvol baar- en muntformaten. De reden: de relatief kleine markt en de dominante industriele vraag laten weinig ruimte voor een breed productaanbod.
- ◆ 1 oz baren (31,1 g) — Het standaardproduct voor particuliere beleggers, geproduceerd door Heraeus, Umicore, PAMP en Valcambi. Zuiverheid: 999,5/1000.
- ◆ Canadese Palladium Maple Leaf — De bekendste palladiummunt ter wereld, geslagen door de Royal Canadian Mint sinds 2005. Fijngehalte: 999,5/1000, nominale waarde 50 CAD.
- ◆ Russische Ballerina (Rusland, historisch) — Palladiummunten uit de Sovjet-Unie en Rusland, geslagen tussen 1988 en 1995. Nu gezochte verzamelobjecten.
- ◆ 1 oz tot 10 oz baren — Grotere denominaties voor kapitaalkrachtige beleggers. Vanwege de lage vraag vaak alleen op bestelling verkrijgbaar.
Let op: In tegenstelling tot goud en zilver, waar honderden verschillende munt- en baarformaten bestaan, is de selectie voor palladium zeer beperkt. De handelspremies zijn aanzienlijk hoger dan die voor goud — vaak 8–15% boven de spotprijs — vanwege de lage vraag en productie in kleine oplages.
Troy ounce omrekener
1 troy ounce = 31,1035 gram
Gangbare beleggingsproducten
Belangrijkste factoren die de palladiumprijs bepalen
De palladiumprijs wordt bepaald door een unieke combinatie van industriele vraag, geopolitieke risico's en technologische verandering. In tegenstelling tot goud, dat voornamelijk gedreven wordt door monetair beleid en beleggerssentiment, is palladium een puur industrieel metaal — en daardoor extreem gevoelig voor de conjunctuurcyclus.
Auto-industrie: de dominante factor
Meer dan 80% van de wereldwijde palladiumvraag komt uit de auto-industrie — specifiek uit het gebruik in driewegkatalysatoren voor benzinemotoren. Deze katalysatoren zetten de giftige uitlaatcomponenten koolmonoxide (CO), stikstofoxiden (NOx) en onverbrande koolwaterstoffen om in onschadelijke stoffen (CO2, N2, H2O). Palladium is de voorkeurskatalysator voor benzinemotoren, terwijl platina traditioneel domineert bij dieselmotoren.
De verscherpte emissienormen in recente jaren — Euro 6d in Europa, China 6 in China, Tier 3 in de VS — vereisten een hogere palladiumlading in katalysatoren, waardoor de vraag vanaf 2016 sterk steeg. Tegelijkertijd groeide het marktaandeel van benzine in Europa ten koste van diesel na het VW-dieselschandaal in 2015.
Elektrische voertuigen: de existentiele bedreiging
Volledig elektrische voertuigen (BEV's) vereisen geen katalysator — en dus geen palladium. Met elk procentpunt dat het BEV-marktaandeel stijgt, daalt de structurele palladiumvraag. In China overschrijdt het BEV/PHEV-aandeel van nieuwe autoregistraties al 35% (2024), terwijl het in Europa rond de 20% ligt.
Waarschuwing: Palladium is het edelmetaal dat te maken heeft met de grootste structurele vraagdaling. Zelfs als de overgang naar elektrische mobiliteit langzamer verloopt dan verwacht, zullen de verkopen van verbrandingsmotoren de komende decennia continu afnemen. Voor langetermijnbeleggers vormt dit een fundamenteel risico dat niet bestaat bij goud of zilver.
Substitutie door platina
Gezien het prijsverschil tussen palladium en platina werken autofabrikanten en toeleveranciers zoals BASF en Johnson Matthey actief aan de vervanging van palladium door platina in benzinekatalysatoren. Aangezien platina tijdelijk minder dan een derde van de palladiumprijs kostte, is de economische prikkel enorm.
Technisch is substitutie uitdagend: palladium is stabieler bij hoge temperaturen dan platina en is minder gevoelig voor oxidatie. Desondanks hebben meerdere fabrikanten zogeheten tri-metaal katalysatoren ontwikkeld die een mengsel van palladium, platina en rhodium gebruiken, waardoor het palladiumgehalte met tot 50% wordt verlaagd. Deze ontwikkeling drukt de palladiumvraag verder.
Rusland: geopolitiek aanbodrisico
Nornickel (voorheen Norilsk Nickel) is veruit de grootste palladiumproducent ter wereld en is verantwoordelijk voor circa 40% van het wereldwijde aanbod. De mijnen bevinden zich in de Arctische stad Norilsk op het Taimyr-schiereiland — een van de meest afgelegen en milieuverontreinigende industrieregio's op aarde. Palladium wordt daar gewonnen als bijproduct van nikkel- en kopermijnbouw.
Na de Russische invasie van Oekraine in februari 2022 stegen de palladiumprijzen naar recordhoogten omdat de markt sancties tegen Nornickel vreesde. Hoewel directe sancties tegen Nornickel tot op heden niet zijn opgelegd, hebben zelfsancties door westerse kopers, verzekeringscomplicaties en logistieke knelpunten de handelsstromen permanent veranderd. Russisch palladium stroomt steeds meer naar China en India in plaats van Europa.
Zuid-Afrika: op een na grootste producent
Zuid-Afrika produceert circa 35-40% van het wereldwijde palladium, voornamelijk als bijproduct van platinamijnbouw. De grote producenten zijn Anglo American Platinum (Amplats), Impala Platinum (Implats) en Sibanye-Stillwater. De Zuid-Afrikaanse productie kampt met chronische problemen: stroomuitval (door de gebrekkige energie-infrastructuur van Eskom), stijgende operationele kosten, arbeidsconflicten en toenemende mijndieptes. Deze aanbodrisico's vormen een bodem onder de palladiumprijs aan de onderkant.
Palladium: prestatie en seizoenspatronen
Prestatietabel
Naar tabelDe prestatietabel voor palladium vertoont verreweg de meest extreme schommelingen van alle vier edelmetalen. Dagelijkse veranderingen van 2–4% zijn de norm voor palladium, en op jaarbasis kunnen rendementen van +50% of −40% voorkomen. Deze volatiliteit is een direct gevolg van de uiterst kleine markt: met een jaarproductie van slechts circa 210 ton (vergeleken met 3.600 ton voor goud) zijn zelfs gematigde kapitaalinstroom of -uitstroom voldoende om de prijs merkbaar te bewegen. De prestatiecijfers weerspiegelen dan ook niet alleen fundamentele verschuivingen in vraag en aanbod, maar ook de dunne marktliquiditeit.
De vergelijking tussen EUR- en USD-prestaties is van minder praktisch belang voor palladium dan voor goud, aangezien de basisvolatiliteit van de palladiumprijs het wisselkoerseffect in de meeste perioden overschaduwt. Als palladium op een dag 3% stijgt of daalt, is het verschil tussen EUR- en USD-rendementen (doorgaans 0,1–0,3 procentpunten) nauwelijks merkbaar. Desalniettemin is de 5-jaarskolom in beide valuta's het bekijken waard: over langere perioden kan het cumulatieve wisselkoerseffect enkele procentpunten rendementsverschil opleveren, zelfs voor palladium.
Bij het interpreteren van de prestatiecijfers moet rekening worden gehouden met de structurele tegenwind vanuit de elektrische mobiliteit: een sterke kortetermijnprijsstijging (Vandaag, 7 Dagen) kan worden gedreven door geopolitiek nieuws uit Rusland of kortetermijnaanbodsverstoringen, zonder dat de langetermijndalende vraagtrend verandert. De 1-jaars- en 5-jaarsrendementen moeten daarom worden geinterpreteerd in de context van de overkoepelende trend: van zijn historisch hoogtepunt van $3.440/oz (maart 2022) heeft palladium meer dan 70% verloren — een daling die de structurele verschuiving weg van de verbrandingsmotor weerspiegelt en niet uit het oog mag worden verloren tijdens kortetermijnherstellingen.
Seizoenspatronen (20 jaar)
Naar grafiekDe maandelijkse seizoengebondenheid van de palladiumprijs is nauwer verbonden met een enkele industrie dan enig ander edelmetaal: de wereldwijde automobielvproductie. Het eerste kwartaal (januari tot maart) vertoont historisch gezien de sterkste prestatie. De reden: autofabrikanten en hun toeleveranciers bouwen aan het begin van het jaar systematisch voorraden op om de productie voor het lopende modeljaar op te schalen. Katalysatorfabrikanten plaatsen hun grootste palladiumbestellingen in deze fase. Tegelijkertijd zijn de mijnleveringen uit Rusland en Zuid-Afrika in januari vaak nog verminderd — in Rusland vanwege extreme Arctische kou in Norilsk, en in Zuid-Afrika vanwege de nawerkingen van vakanties en onderhoudswerkzaamheden.
Het derde kwartaal (juli tot september) is de zwakste fase in de jaarlijkse palladiumcyclus. In Europa en Noord-Amerika vinden fabriekssluitingen plaats: de grote autofabrieken sluiten in de zomer voor twee tot vier weken, en de katalysatorvraag daalt merkbaar. In Noord-Amerika komt daar de zogenaamde modeljaarwissel bij — de fase waarin fabrieken worden omgebouwd van het ene modeljaar naar het volgende. Tijdens deze overgang wordt de productie gedeeltelijk stilgelegd en bereikt de palladiumvraag haar seizoensdieptepunt. Op de termijnmarkten versterken dunnere zomerhandelsvolumes de prijsschommelingen in beide richtingen.
Het herstel in het vierde kwartaal wordt gedreven door de herstart van de productie na de zomerstops en eindejaarsproductie-inspanningen. Autofabrikanten verhogen de output om jaarlijkse verkooptargets te halen en voorraad op te bouwen voor het komende jaar. Tegelijkertijd positioneren speculatieve marktdeelnemers en hedgefondsen zich voor het volgende jaar, wat extra koopimpulsen kan genereren. De nauwe koppeling aan autoproductiecycli betekent echter ook dat macro-economische schokken — zoals de COVID-gerelateerde fabriekssluitingen in het voorjaar van 2020 — het seizoenspatroon volledig kunnen overschrijven. Palladiumbeleggers moeten daarom naast seizoengebondenheid altijd de wereldwijde autoproductiecijfers in de gaten houden.
Prestatiekalender (heatmap)
Naar kalenderDe prestatiekalender voor palladium vertoont verreweg het meest contrastrijke en extreme kleurpatroon van alle edelmetalen. Dagelijkse prijsschommelingen van ±2 tot 3% zijn niet de uitzondering maar de regel, en op bijzonder volatiele dagen kunnen bewegingen van 5% of meer voorkomen. In de kalender manifesteert dit zich als een concentratie van diepgroene en dieprode cellen die qua intensiteit ver uitstijgen boven wat bij goud of platinum te zien is. Deze extreme dynamiek is een direct gevolg van de dunne markt: het jaarlijkse productievolume van slechts circa 210 ton en de lage ETF-liquiditeit betekenen dat zelfs gematigde kapitaalinstroom of -uitstroom de prijs merkbaar kan bewegen.
Bijzonder opvallend zijn de extreme clusters veroorzaakt door Rusland-gerelateerd nieuws. Aangezien Nornickel, als grootste palladiumproducent ter wereld, circa 40% van het wereldwijde aanbod controleert, kunnen geopolitieke ontwikkelingen — nieuwe sanctiedreigingen, logistieke problemen in de Arctis, diplomatieke spanningen — abrupte kleurverschuivingen in de kalender veroorzaken. In maart 2022, na het begin van de oorlog in Oekraine, werd de kalender wekenlang gedomineerd door extreme groene en rode cellen terwijl de markt schommelde tussen paniekerige aankopen en winstnemingen. Dergelijke fasen zijn bij deze intensiteit ondenkbaar in de platinum- of goudkalender.
Voor palladiumbeleggers is de prestatiekalender een onmisbare volatiliteitsbarometer. Fasen met consequent gematigde kleuren — dus lage volatiliteit — zijn historisch gezien zeldzaam voor palladium en vaak voorboden van een grotere prijsbeweging: de markt consolideert voordat de volgende impulsieve fase begint. Omgekeerd signaleren weken met wild wisselende groene en rode extreme cellen een periode van verhoogde onzekerheid waarin kortetermijnhandel bijzonder riskant is. Wie de palladiumkalender regelmatig bestudeert, herkent al snel dat dit metaal een fundamenteel ander risicoprofiel heeft dan goud — het is geen stabiliteitsanker maar een zeer volatiel speculatief instrument waarbij discipline en risicobeheer van het grootste belang zijn.
Beleggen in palladium
Van de vier klassieke edelmetalen is palladium de meest speculatieve belegging. Het heeft geen monetaire geschiedenis, wordt niet beschouwd als veilige haven en de toekomst hangt grotendeels af van een enkele industrie. Toch biedt het kansen voor ervaren beleggers — mits de unieke risico's volledig worden begrepen.
Fysiek palladium: baren en munten
De aankoop van fysieke palladiumbaren en -munten is mogelijk maar brengt aanzienlijke nadelen met zich mee:
- ◆ 19% btw op alle fysieke palladiumaankopen (in tegenstelling tot goud, dat btw-vrijgesteld is)
- ◆ Hoge dealerpremies van 8-15% boven de spotprijs
- ◆ Beperkt productaanbod en lage marktliquiditeit bij doorverkoop
- ◆ Lagere bekendheid bij edelmetaalhandelaren — niet elke handelaar koopt palladium terug
Fysiek palladium is daarom vooral geschikt voor ervaren verzamelaars en beleggers die bewust een nichepositie willen innemen en bereid zijn de hogere kosten te accepteren.
Palladium-ETC's
Exchange Traded Commodities (ETC's) bieden een kosteneffectievere manier om toegang te krijgen tot de palladiummarkt zonder de nadelen van fysiek bezit:
- ◆ WisdomTree Physical Palladium (PHPD) — Fysiek gedekt, opgeslagen in Londense kluizen, TER 0,49%
- ◆ Aberdeen Standard Physical Palladium Shares ETC (PALL) — In de VS genoteerd, fysiek gedekt
- ◆ Xtrackers Physical Palladium ETC — Europese ETC met fysieke dekking
De liquiditeit van palladium-ETC's is aanzienlijk lager dan die van goud- of zilver-ETF's. Bied-laat-spreads van 0,3-0,8% zijn gebruikelijk, vergeleken met vaak minder dan 0,05% voor goud-ETC's. Hier dient rekening mee te worden gehouden bij kortetermijnhandelsstrategieën.
PGM-mijnbouwaandelen
Aangezien er zeer weinig pure palladiummijnen bestaan, krijgen beleggers blootstelling via PGM-producenten waarvoor palladium een significant aandeel van de omzet vertegenwoordigt:
- ◆ Nornickel (GMKN) — Grootste palladiumproducent ter wereld, maar als Russisch bedrijf vrijwel onbelegbaar voor EU-beleggers
- ◆ Sibanye-Stillwater (SSW) — Zuid-Afrikaans bedrijf met Amerikaanse palladiummijnen (Stillwater, Montana) en Zuid-Afrikaanse PGM-activiteiten
- ◆ Impala Platinum (IMP) — Een van de grootste PGM-producenten van Zuid-Afrika met een significant palladiumaandeel
- ◆ Anglo American Platinum (AMS) — Grootste platinaproducent, wint ook aanzienlijk palladium als bijproduct
Palladium vs. andere edelmetalen
Vergeleken met goud, zilver en platina neemt palladium een unieke positie in:
- ◆ Geen monetaire geschiedenis: Palladium is nooit gebruikt als muntmetaal of monetaire standaard
- ◆ Geen veilige-haven-status: In crises daalt palladium doorgaans mee met aandelenmarkten doordat de industriele vraag instort
- ◆ Hoogste industriele afhankelijkheid: Meer dan 80% van de vraag komt uit een enkele sector (automobiel)
- ◆ Grootste volatiliteit: Jaarlijkse schommelingen van 30-50% zijn normaal
- ◆ Structurele tegenwind: Langetermijn vraagdaling door elektrische mobiliteit
Belangrijk: Palladium is geen veilige haven. Wie inflatiebescherming of crisishedging zoekt, is beter gediend met goud. Palladium is een speculatieve weddenschap op de toekomst van de verbrandingsmotor en geopolitieke aanbodrisico's. Het is hoogstens geschikt als kleine allocatie binnen een gediversificeerde grondstoffenportfolio.
Palladiumlegeringen en zuiverheid
Palladium wordt gebruikt in verschillende zuiverheidsgraden en legeringen — van hoogzuivere beleggingsbaren tot gespecialiseerde industriële legeringen. In tegenstelling tot goud of zilver is het scala aan palladiumlegeringen grotendeels geconcentreerd in de sieraden- en industriële sector.
- ◆ Pd 999,5 — Beleggingskwaliteit: zuiverheid voor baren en beleggingsmunten. De LBMA vereist minimaal 999,5/1000 voor Good Delivery-baren.
- ◆ Pd 950 — Fijne sieraden: 95% palladium, 5% ruthenium of koper. Gebruikt in de sieradenindustrie als hypoallergeen alternatief voor witgoud. Palladium 950-ringen zijn lichter, puurder wit en veroorzaken geen nikkelallergie.
- ◆ Pd 500 — Sieradenlegering: 50% palladium, vaak gelegeerd met zilver en koper. Een betaalbaarder alternatief voor de sieradensector.
- ◆ Witgoudlegeringen — Palladium vervangt steeds vaker nikkel in witgoudlegeringen (bijv. Au750/Pd130), omdat het geen allergische reacties veroorzaakt en een natuurlijk witte uitstraling biedt zonder rhodiumlaag.
- ◆ Tandheelkundige legeringen — Historisch een belangrijk toepassingsgebied: palladium-zilver- en palladium-koperlegeringen voor kronen en bruggen. Door stijgende palladiumprijzen en de trend richting keramiek is deze markt sterk gekrompen.
- ◆ Elektronica (MLCC) — Meerlaagse keramische condensatoren gebruiken palladium in hun interne elektrodelagen. Elke smartphone bevat honderden MLCC's — een groeiende, zij het kleine, vraagfactor.
Belastingen op palladium in Duitsland
De fiscale behandeling van palladium verschilt fundamenteel van goud en maakt fysieke beleggingen aanzienlijk duurder. Iedereen die overweegt in palladium te beleggen, dient zich volledig bewust te zijn van de fiscale implicaties.
Btw: 19% op fysiek palladium
Fysiek palladium is in Duitsland onderworpen aan de volledige 19% btw. In tegenstelling tot beleggingsgoud, dat btw-vrijgesteld is krachtens Sect. 25c UStG, geniet palladium geen belastingvrijstelling. Voor palladiummunten kan de zogeheten margeregeling van toepassing zijn: in dat geval wordt de btw alleen berekend over de marge van de handelaar in plaats van de volledige verkoopprijs. Dit verlaagt de belastingdruk tot circa 6-9% in plaats van de volledige 19%.
Tip: Zoek bij de aankoop van palladiummunten specifiek naar handelaren die margeregeling toepassen. De belastingbesparing op een munt van 1 oz kan enkele honderden euro's bedragen. Als alternatief kunt u via een Zwitsers entrepot kopen om btw volledig te vermijden — het palladium blijft dan wel in het buitenland opgeslagen.
Bewaartermijn en vermogenswinstbelasting
De belasting van vermogenswinsten hangt af van hoe de palladiumbelegging is gestructureerd:
- ◆ Fysiek palladium (baren, munten): Geclassificeerd als "overige economische goederen" krachtens Sect. 23 EStG, geldt een bewaartermijn van een jaar. Winsten uit verkopen na meer dan 12 maanden zijn belastingvrij. Binnen de bewaartermijn: belast tegen het persoonlijke inkomstenbelastingtarief, met een jaarlijkse vrijstellingsgrens van 1.000 EUR.
- ◆ Palladium-ETC's (fysiek gedekt): Onderworpen aan de forfaitaire bronbelasting (25% plus solidariteitstoeslag, plus eventueel kerkbelasting), ongeacht de bewaartermijn. Geen bewaartermijnvrijstelling. Uitzondering: Sommige fysiek gedekte ETC's met leveringsrecht worden fiscaal behandeld als fysiek palladium — individuele beoordeling wordt aanbevolen.
- ◆ Mijnbouwaandelen: Ook onderworpen aan forfaitaire bronbelasting op vermogenswinsten en dividenden, ongeacht de bewaartermijn.
Fiscale overweging: Gezien de hoge prijs per ounce en 19% btw op fysiek palladium, geven veel beleggers de voorkeur aan de ETC-route ondanks de forfaitaire bronbelasting. De btw-besparing bij aankoop weegt vaak op tegen het nadeel van forfaitaire vermogenswinstbelasting. Alleen bij bewaartermijnen van meerdere jaren en aanzienlijke prijsstijging wordt fysiek palladium de fiscaal effientere optie.