Έκπλυση με κυανιούχα (Cyanidation)
Επίσης: Έκπλυση με κυανιούχα, Cyanidation, Κυανίωση, Carbon-in-Leach, Heap Leaching
Υδρομεταλλουργική μέθοδος εξαγωγής χρυσού, κατά την οποία το θρυμματισμένο μετάλλευμα υφίσταται επεξεργασία με αραιό διάλυμα κυανιούχου νατρίου, ώστε ο χρυσός να διαλυτοποιηθεί επιλεκτικά.
Σας αρέσει αυτό που βλέπετε και διαβάζετε;
Βάζουμε όλη μας την καρδιά για να κρατάμε το preciousmetalprices.com γρήγορο, καθαρό και δωρεάν — χωρίς συνδρομές, χωρίς περιττά, μόνο αξιόπιστα στοιχεία και τιμές σε πραγματικό χρόνο. Αν σας φαίνεται χρήσιμο, ο ωραιότερος τρόπος να πείτε ευχαριστώ είναι να το μοιραστείτε. Κάθε κοινοποίηση βοηθά έναν συνεπενδυτή να μας ανακαλύψει και κρατά το έργο ζωντανό. 💛
Σας αρέσει αυτό που βλέπετε και διαβάζετε;
Βάζουμε όλη μας την καρδιά για να κρατάμε το preciousmetalprices.com γρήγορο, καθαρό και δωρεάν — χωρίς συνδρομές, χωρίς περιττά, μόνο αξιόπιστα στοιχεία και τιμές σε πραγματικό χρόνο. Αν σας φαίνεται χρήσιμο, ο ωραιότερος τρόπος να πείτε ευχαριστώ είναι να το μοιραστείτε. Κάθε κοινοποίηση βοηθά έναν συνεπενδυτή να μας ανακαλύψει και κρατά το έργο ζωντανό. 💛
Η έκπλυση με κυανιούχα αποτελεί από τα τέλη του 19ου αιώνα την κυρίαρχη παγκοσμίως μέθοδο εξαγωγής χρυσού από οξειδωτικά μεταλλεύματα. Στη μέθοδο αυτή, το αλεσμένο πέτρωμα έρχεται σε επαφή με ασθενώς αλκαλικό διάλυμα κυανιούχου νατρίου (NaCN), το οποίο διαλυτοποιεί επιλεκτικά τον χρυσό — και σε μικρότερο βαθμό τον άργυρο. Το ανακτημένο μέταλλο στη συνέχεια φτάνει σε καθαρότητα διαχωρισμού μέσω εξευγενισμού (διύλισης) και τελικά παραδίδεται ως ράβδος doré σε διυλιστήρια. Πάνω από τα τρία τέταρτα της ετήσιας εξορυκτικής παραγωγής εξάγονται με αυτόν τον τρόπο.
Χημικό υπόβαθρο
Η βασική αντίδραση (διεργασία MacArthur-Forrest, 1887) είναι:
4 Au + 8 NaCN + O₂ + 2 H₂O → 4 Na[Au(CN)₂] + 4 NaOH
Ο χρυσός σχηματίζει το σταθερό σύμπλοκο δικυανοχρυσικό(I) ([Au(CN)₂]⁻). Το οξυγόνο δρα ως οξειδωτικό μέσο· μια τιμή pH 10–11 διατηρεί το διάλυμα σταθερό και αποτρέπει τον σχηματισμό του εξαιρετικά τοξικού αερίου υδροκυανίου (HCN).
Παραλλαγές μεθόδου
| Παραλλαγή | Εφαρμογή | Ιδιαιτερότητα |
|---|---|---|
| Heap Leaching | Φτωχά μεταλλεύματα (< 1 g/t Au) | Το διάλυμα διαρρέει πάνω από σωρευμένο μπάζωμα |
| Carbon-in-Leach (CIL) | Πλουσιότερα μεταλλεύματα | Ο ενεργός άνθρακας προσροφά τον χρυσό απευθείας στον αντιδραστήρα |
| Carbon-in-Pulp (CIP) | Οξειδωτικά μεταλλεύματα | Διαχωρισμός έκπλυσης και προσρόφησης |
| BIOX / Βιοοξείδωση | Θειούχα μεταλλεύματα | Βακτήρια οξειδώνουν τα θειούχα πριν την έκπλυση |
Μετά την προσρόφηση, ο χρυσός ανακτάται από τον ενεργό άνθρακα με έκλουση με θερμό διάλυμα και αποτίθεται ηλεκτρολυτικά ή καταβυθίζεται με σκόνη ψευδαργύρου (μέθοδος Merrill-Crowe). Ο ακατέργαστος χρυσός που προκύπτει — ο λεγόμενος doré — περιέχει τυπικά 60–90 % χρυσό και οδηγείται στον εξευγενισμό.
Περιβάλλον και ρύθμιση
Το κυάνιο είναι εξαιρετικά τοξικό και παραμένει στο περιβάλλον όταν διαρρέει ανεξέλεγκτα — όπως π.χ. στη θραύση φράγματος τελμάτων (tailings) στο Baia Mare (Ρουμανία, 2000). Ο διεθνής International Cyanide Management Code (ICMC) ορίζει από το 2002 εθελοντικά, αλλά με σημασία για την αγορά, πρότυπα για τη μεταφορά, τον χειρισμό και την απορρύπανση των υγρών αποβλήτων. Τα κράτη-μέλη της ΕΕ έχουν απαγορεύσει τη βιομηχανική έκπλυση κυανίου σε σωρούς από το 2011 (Οδηγία για τα απόβλητα εξορυκτικής βιομηχανίας), οπότε η μέθοδος πρακτικά δεν παίζει πλέον ρόλο στην Ευρώπη, ενώ στο νότιο ημισφαίριο παραμένει το πρότυπο.
Επίδραση στην τιμή του χρυσού
Η περιεκτικότητα του μεταλλεύματος (grade) σε g/t χρυσού και η απόδοση της έκπλυσης καθορίζουν σε σημαντικό βαθμό το κόστος παραγωγής (AISC). Οι μειούμενες περιεκτικότητες μεταλλευμάτων παγκοσμίως αναγκάζουν τα ορυχεία σε μεγαλύτερη χρήση ενέργειας και αντιδραστηρίων, γεγονός που ανεβάζει το κόστος εξόρυξης και μακροπρόθεσμα επηρεάζει το επίπεδο της τιμής του χρυσού. Ο υπολογιστής αξίας τήξης δείχνει ποια υλική αξία έχει το πλήρως διυλισμένο μέταλλο στην τρέχουσα αγορά spot.
Με λίγα λόγια
Η έκπλυση με κυανιούχα καθιστά τη σύγχρονη μεγάλης κλίμακας βιομηχανική εξόρυξη χρυσού οικονομικά εφικτή — είναι αποδοτική, αλλά απαιτητική περιβαλλοντικά. Η αυστηρή εποπτεία και η πιστοποιημένη διαχείριση κυανίου αποτελούν σήμερα ελάχιστο πρότυπο για μια υπεύθυνη πρωτογενή εξόρυξη.