Χρυσό νόμισμα 20 μάρκων

Το χρυσό νόμισμα των 20 μάρκων ήταν το σημαντικότερο χρυσό κυκλοφορούν νόμισμα της Γερμανικής Αυτοκρατορίας. Μετά την ίδρυση του Reich το 1871 και την καθιέρωση του χρυσού μάρκου ως ενιαίου νομίσματος, τα εικοσάμαρκα κόπηκαν βάσει του νομισματικού νόμου του 1873. Χρησίμευαν ως πλήρες μέσο πληρωμής και αποτελούσαν τη ραχοκοκαλιά του γερμανικού κανόνα χρυσού.

Προδιαγραφές και καθαρότητα

Όλα τα εικοσάμαρκα μοιράζονται τις ίδιες νομοθετικά καθορισμένες διαστάσεις: 7,965 γραμμάρια μικτό βάρος με καθαρότητα 900/1000 (το λεγόμενο Crown gold) δίνουν καθαρό βάρος 7,168 γραμμαρίων αμιγούς χρυσού. Η διάμετρος είναι 22,5 mm.

Καθαρό βάρος = Μικτό βάρος × Καθαρότητα
7,168 g = 7,965 g × 0,900

Την τρέχουσα αξία τήξης μπορείτε να την υπολογίσετε απευθείας από το καθαρό βάρος και την τιμή χρυσού της ημέρας.

Νομισματοκοπεία και θέματα

Στην Αυτοκρατορία τα επιμέρους κράτη κατείχαν το νομισματικό προνόμιο. Πέραν της κυρίαρχης Πρωσίας, η Βαυαρία, η Σαξονία, η Βυρτεμβέργη, η Βάδη, το Αμβούργο, η Έσση και άλλα κράτη έκοβαν δικά τους εικοσάμαρκα – αναγνωρίσιμα από τα διαφορετικά πορτρέτα ηγεμόνων και τα εθνόσημα. Κοινό θέμα της οπίσθιας όψης ήταν πάντα ο αυτοκρατορικός αετός με την ονομαστική αξία. Τα σήματα κοπής (A, B, D, E, F, G, J) των εκάστοτε νομισματοκοπείων βοηθούν στην ταυτοποίηση.

Φορολογία και σημασία στην αγορά σήμερα

Το χρυσό νόμισμα των 20 μάρκων θεωρείται επενδυτικός χρυσός: πληροί όλες τις προϋποθέσεις – καθαρότητα ≥ 900/1000, κοπή μετά το 1800, αποτελούσε νόμιμο μέσο πληρωμής στη Γερμανική Αυτοκρατορία, και η τιμή πώλησης κατά κανόνα δεν υπερβαίνει σημαντικά την αξία του υλικού. Στην Ελλάδα ο επενδυτικός χρυσός απαλλάσσεται από τον ΦΠΑ σύμφωνα με το άρθρο 54 του Κώδικα ΦΠΑ (ν. 5144/2024), το οποίο ενσωματώνει τα άρθρα 344 επ. της Οδηγίας 2006/112/ΕΚ. Η ΑΑΔΕ δημοσιεύει ετησίως τον κατάλογο των αναγνωρισμένων νομισμάτων επενδυτικού χρυσού. Έτσι, η αγορά γίνεται χωρίς ΦΠΑ.

Για τους ιδιώτες, η μεμονωμένη πώληση φυσικού χρυσού δεν φορολογείται ως υπεραξία στην Ελλάδα – τα φυσικά πολύτιμα μέταλλα δεν εμπίπτουν στους τίτλους του άρθρου 42 του ΚΦΕ (ν. 4172/2013), ενώ δεν υπάρχει περίοδος διακράτησης όπως στη Γερμανία. Αν όμως οι πωλήσεις γίνονται συστηματικά και με κερδοσκοπικό σκοπό (τεκμήριο: τρεις ή περισσότερες ομοειδείς συναλλαγές εντός εξαμήνου), το κέρδος φορολογείται ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα με προοδευτικούς συντελεστές 9 %–44 %.

Νομισματικά πολύτιμα δείγματα – π.χ. σπάνιες χρονολογίες, δοκίμια ή παραλλαγές μικρών νομισματοκοπείων – μπορούν να επιτύχουν σημαντικά υπερτιμήματα πάνω από την αξία τήξης. Το υπερτίμημα για τις συνήθεις καταστάσεις διατήρησης είναι συνήθως αρκετά χαμηλότερο.

Για τον έλεγχο γνησιότητας ενδείκνυνται ο έλεγχος βάρους νομίσματος και ο έλεγχος γνησιότητας μέσω προσδιορισμού πυκνότητας, καθώς σε ιστορικά νομίσματα εμφανίζονται παραποιήσεις με βολφράμιο.

Σημείωση: Το παρόν δεν αποτελεί φορολογική ή επενδυτική συμβουλή. Για εξατομικευμένα φορολογικά ζητήματα – ιδίως σε συλλεκτικά κομμάτια ή ασαφή περίοδο κατοχής – απευθυνθείτε σε φοροτεχνικό.

Με λίγα λόγια

Το χρυσό νόμισμα των 20 μάρκων συνδυάζει ιστορική συλλεκτική αξία με μια σαφώς μετρήσιμη αξία υλικού 7,168 g καθαρού χρυσού και παραμένει ένα από τα πιο προσιτά νομίσματα εισόδου για επενδυτές που θέλουν να ενώσουν τον ιστορικό με τον φυσικό χρυσό.

Πηγές: ΑΑΔΕ (aade.gr), Τράπεζα της Ελλάδος (bankofgreece.gr), EUR-Lex (eur-lex.europa.eu).