Γραμμάριο

Το γραμμάριο είναι η μικρότερη τυπική μονάδα μάζας στο Διεθνές Σύστημα Μονάδων (SI) και αντιστοιχεί σε ένα χιλιοστό του χιλιόγραμμου. Στο εμπόριο πολύτιμων μετάλλων το γραμμάριο έχει ιδιαίτερη σημασία: οι μικρές ράβδοι (1 g, 2 g, 5 g, 10 g), οι αγορές οδοντιατρικού χρυσού και οι υπολογισμοί αξίας τήξης δίνονται σχεδόν πάντα σε γραμμάρια. Με τον υπολογιστή αξίας τήξης — και ιδίως με τα ειδικά εργαλεία — μπορείτε να προσδιορίσετε την υλική αξία παλαιού χρυσού ή ασημένιων κοσμημάτων ανά γραμμάριο μέσα σε δευτερόλεπτα.

Το γραμμάριο σε σχέση με άλλες μονάδες βάρους πολύτιμων μετάλλων

Διεθνώς ο χρυσός δεν διαπραγματεύεται στα μεγάλα κέντρα συναλλαγών (LBMA, COMEX) σε γραμμάρια, αλλά σε ουγγιές καθαρού μετάλλου (troy ounce, ozt). Μία ουγγιά καθαρού αντιστοιχεί ακριβώς σε 31,1034768 γραμμάρια. Επειδή η τιμή spot εκφράζεται πάντα σε ουγγιές, η μετατροπή σε γραμμάρια είναι για τον ιδιώτη επενδυτή το πρώτο βήμα για την εκτίμηση της τιμής.

Την τρέχουσα τιμή χρυσού ανά γραμμάριο τη βρίσκετε διαιρώντας την τιμή της ουγγιάς με το 31,1035 — ή χρησιμοποιείτε απευθείας τον υπολογιστή χρυσού, που εκτελεί αυτή τη μετατροπή αυτόματα.

Το γραμμάριο ως μονάδα συναλλαγής σε ράβδους και νομίσματα

Οι μικρές ράβδοι χρυσού και αργύρου προσφέρονται στην Ευρώπη κατά κανόνα σε βάρη εκφρασμένα σε γραμμάρια:

• 1 g, 2 g, 5 g – ράβδοι εισαγωγής, συχνά σε μορφή πιστωτικής κάρτας (π.χ. CombiBar)
• 10 g, 20 g, 31,1 g (= 1 oz) – μεσαία τεμάχια για σταδιακή αποταμίευση
• 50 g, 100 g – συνήθεις επενδυτικές ράβδοι με μειωμένο υπερτίμημα σε σχέση με τις πολύ μικρές ράβδους
• 250 g, 500 g, 1.000 g (= 1 kg) – μεγαλύτερες εμπορικές ράβδοι

Όσο μικρότερη η ράβδος σε γραμμάρια, τόσο υψηλότερο είναι κατά κανόνα το υπερτίμημα (agio) σε σχέση με την καθαρή υλική αξία. Ένας υπολογιστής τιμής αγοράς δείχνει τι αντίτιμο πληρώνουν οι έμποροι για δεδομένο βάρος σε γραμμάρια.

Πλαίσιο τύπων: Μετατροπές γραμμαρίων

Τιμή ανά γραμμάριο   = Τιμή ουγγιάς ÷ 31,1035
Καθαρό βάρος (g)     = Μεικτό βάρος (g) × Καθαρότητα (‰ ÷ 1000)
Αξία τήξης (€)       = Καθαρό βάρος (g) × Τιμή χρυσού ανά γραμμάριο (€/g)

Σημασία στην αγορά παλαιού και οδοντιατρικού χρυσού

Κατά την αγορά οδοντιατρικού χρυσού, παλαιών κοσμημάτων ή θραυσμένου χρυσού, το γραμμάριο είναι η κεντρική μονάδα υπολογισμού. Καθοριστικό δεν είναι το μεικτό βάρος, αλλά το καθαρό βάρος: ένα βραχιόλι 14 καρατίων με συνολικό βάρος 10 g περιέχει λογιστικά μόνο 5,85 g καθαρού χρυσού (καθαρότητα 585 ‰). Ο υπολογιστής αργύρου λειτουργεί με την ίδια αρχή για ασημένια αντικείμενα.

Φορολογικό πλαίσιο στην Ελλάδα

Ο επενδυτικός χρυσός (ράβδοι καθαρότητας τουλάχιστον 995 ‰ και αναγνωρισμένα χρυσά νομίσματα) απαλλάσσεται από τον ΦΠΑ στην Ελλάδα σύμφωνα με το άρθρο 54 του Κώδικα ΦΠΑ (ν. 5144/2024). Ο άργυρος, η πλατίνα και το παλλάδιο υπόκεινται στον κανονικό συντελεστή ΦΠΑ 24 %. Σε αντίθεση με τη Γερμανία, όπου ισχύει ετήσια περίοδος διακράτησης ενός έτους, στην Ελλάδα η μεμονωμένη πώληση φυσικού μετάλλου από ιδιώτη δεν φορολογείται ως υπεραξία. Οι πληροφορίες αυτές δεν αποτελούν φορολογική ή επενδυτική συμβουλή.

Με λίγα λόγια

Το γραμμάριο είναι η καθολική μονάδα εργασίας στο ευρωπαϊκό εμπόριο πολύτιμων μετάλλων – από την κάρτα χρυσού του 1 g έως τη ράβδο του 1 kg. Όποιος γνωρίζει την τρέχουσα τιμή ανά γραμμάριο και τον απλό τύπο μετατροπής (τιμή ουγγιάς ÷ 31,1035) μπορεί να αξιολογήσει γρήγορα κάθε αξία τήξης και κάθε τιμή εμπόρου.

Πηγές: ΑΑΔΕ (aade.gr), Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (minfin.gov.gr), BIPM (bipm.org).