Kwota wolna od podatku (zysk ze sprzedaży)
Także: Zwolnienie zysku, Kwota wolna, Próg opodatkowania sprzedaży
W Polsce zysk osoby fizycznej ze sprzedaży fizycznych metali szlachetnych jest całkowicie zwolniony z PIT po upływie 6 miesięcy od końca miesiąca nabycia; w tym okresie podlega opodatkowaniu według skali PIT bez ogólnej kwoty wolnej dla tego rodzaju sprzedaży.
Kto sprzedaje fizyczny metal szlachetny - złoto, srebro, platynę lub pallad - z zyskiem, nieuchronnie zadaje sobie pytanie: czy muszę to opodatkować? Odpowiedź zależy przede wszystkim od tego, ile czasu upłynęło między zakupem a sprzedażą - czyli od okresu przetrzymania.
Podstawa prawna w Polsce
W Polsce sprzedaż rzeczy ruchomych przez osobę fizyczną (poza działalnością gospodarczą) jest źródłem przychodu w podatku PIT tylko wtedy, gdy nastąpi przed upływem połowy roku od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie. Konkretnie: zysk jest zwolniony z PIT po upływie 6 miesięcy liczonych od końca miesiąca zakupu.
- Sprzedaż po upływie 6 miesięcy: zysk jest całkowicie zwolniony z podatku - niezależnie od jego wysokości.
- Sprzedaż w ciągu 6 miesięcy: zysk podlega opodatkowaniu według skali PIT (łączy się z pozostałymi dochodami i rozlicza w zeznaniu rocznym).
Uwaga: Polska ma nietypowy, 6-miesięczny termin - inaczej niż większość krajów, gdzie stosuje się roczny okres przetrzymania. Nie istnieje osobna "kwota wolna" dla sprzedaży metali szlachetnych w ciągu tego okresu; dochód wchodzi do ogólnego rozliczenia według skali.
Obliczenie zysku ze sprzedaży
Podlegający opodatkowaniu zysk oblicza się następująco:
Zysk = przychod ze sprzedazy - koszt nabycia
Do kosztów nabycia zalicza się cenę zakupu wraz z kosztami dodatkowymi (wysyłka, ubezpieczenie, opłaty bankowe, premia/agio). Przy zakupie kilku transz stosuje się zasadę FIFO (First In, First Out): jednostki kupione najwcześniej uznaje się za sprzedane jako pierwsze.
Przykład praktyczny
- Zakup 50 g złota w marcu 2025 za 21 000 zł (wraz z kosztami dodatkowymi).
- Sprzedaż we wrześniu 2025 za 24 500 zł.
- Między końcem marca a wrześniem upłynęło ponad 6 miesięcy -> zysk 3 500 zł jest zwolniony z PIT.
- Gdyby sprzedaż nastąpiła już w sierpniu 2025 (w ciągu 6 miesięcy), cały zysk podlegałby opodatkowaniu według skali PIT.
Aktualną cenę złota oraz historyczny przebieg kursu można wykorzystać do wyboru właściwego momentu sprzedaży. Szacunkowe wyliczenie oferuje także kalkulator podatku.
Szczegóły i częste błędy
- VAT a PIT: to dwie odrębne kwestie. Złoto inwestycyjne jest zwolnione z VAT (Dyrektywa 2006/112/WE: sztabki >= 995‰, monety >= 900‰ bite po 1800). Srebro, platyna i pallad podlegają VAT 23 % (od 1.1.2025 również srebro inwestycyjne). Zwolnienie zysku z PIT po 6 miesiącach dotyczy wszystkich metali fizycznych.
- PCC przy zakupie od osoby prywatnej: przy nabyciu od osoby fizycznej powyżej 1 000 zł kupujący płaci podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) w wysokości 2 %; zakup u dealera z VAT jest z PCC zwolniony.
- ETF/papierowe złoto: zyski z instrumentów kapitałowych (ETC/ETF) podlegają podatkowi od zysków kapitałowych 19 % niezależnie od okresu - zwolnienie po 6 miesiącach ich nie obejmuje.
- Dokumentacja: dowody zakupu, faktury i wyciągi bankowe warto przechowywać, aby udokumentować koszt nabycia i datę zakupu.
W skrócie
W Polsce zysk ze sprzedaży fizycznego złota, srebra, platyny lub palladu jest zwolniony z PIT po upływie 6 miesięcy od końca miesiąca zakupu; przy sprzedaży w tym okresie zysk podlega skali PIT. Kto trzyma większe pozycje lub handluje regularnie, powinien starannie dokumentować daty i ceny. Ten artykuł nie zastępuje indywidualnego doradztwa podatkowego. Źródła: podatki.gov.pl, isap.sejm.gov.pl.